Δευτέρα, 2 Φεβρουαρίου 2015

Columbia: Φεβρουάριος 2003..

Μετά από 15 ημέρες στο διάστημα για την αποστολή STS 107, το διαστημικό λεωφορειο Κολούμπια(OV 102 Columbia), τo πρώτο διαστημικό λεωφορείο που βγήκε από την ατμόσφαιρα (είχαν προηγηθεί τα πειραματικά Pathfinder και Enterprise, τα οποία πραγματοποίησαν μόνο δοκιμές) καίγεται και διαλύεται στην ατμτόσφαιρα πάνω από το Τέξας των ΗΠΑ, κατά την διάρκεια της επανεισόδου, στοιχίζοντας τη ζωή στους 7 επιβένοντές του. Videos


Αιτία της καταστροφής ένα κομμάτι ενός εκ των δύο Βοηθητικών Πυραύλων Υγρών Καυσίμων(SRB)που χρησημοποιούνται κατά την εκτόξευση, το οποίο ξεκόλλησε και χτύπησε το δεξί φτερό του Κολούμπια, ανοίγοντας τρύπα, η οποία προκάλεσε λανθασμένη μανούβρα κατά την επανείσοδο, οδηγόντας έτσι το κινούμενο με περίπου 17.000 km/h λεωφορείο στην καταστροφή.

Η Τραγωδία του Columbia

Το δυστύχημα του διαστημικού λεωφορείου Κολούμπια συνέβη στις 1 Φεβρουαρίου 2003, όταν το Κολούμπια διαλύθηκε πάνω από το Τέξας και τη Λουιζιάνα των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια επανεισόδου του στη γήινη ατμόσφαιρα, σκοτώνοντας το επταμελές πλήρωμά της αποστολής STS-107.

Κατά τη διάρκεια της εκτόξευσης της STS-107, την 28η αποστολή του Κολούμπια, ένα κομμάτι ενός αεροδυναμικού βοηθήματος κατασκευασμένου από αφρό έφυγε από την εξωτερική δεξαμενή του αεροσκάφους και χτύπησε το αριστερό φτερό. Στις περισσότερες από τις προηγούμενες εκτοξεύσεις διαστημικών λεωφορείων υπήρξαν μικρές ζημιές από αποκόλληση του αφρώδους υλικού του συγκεκριμένου βοηθήματος, αλλά οι μηχανικοί υποψιάστηκαν πως η ζημιά στο Κολούμπια ήταν σοβαρότερη. Οι διευθύνοντες του προγράμματος από τη NASA περιόρισαν την έρευνα χρησιμοποιώντας ως επιχείρημα ότι, ακόμη και αν το πρόβλημα επιβεβαιωνόταν, το πλήρωμα του διαστημοπλοίου δεν θα μπορούσε να το διορθώσει.

Όταν το σκάφος επανεισήλθε στη γήινη ατμόσφαιρα, η προκληθείσα ζημιά επέτρεψε την είσοδο θερμών ατμοσφαιρικών αερίων με αποτέλεσμα να καταστραφεί η εσωτερική δομή του πτερυγίου, να καταστεί ολόκληρη τη δομή του σκάφους ασταθής και να αρχίσει να διαλύεται αργά.

Μετά το ατύχημα το διαστημικό πρόγραμμα ανεστάλη για περισσότερο από δύο έτη, όπως είχε γίνει με το ατύχημα του διαστημικού λεωφορείου Τσάλεντζερ. Η κατασκευή του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ΔΔΣ) τέθηκε σε αναμονή από την πλευρά της NASA και βασίστηκε αποκλειστικά στη Διαστημική Υπηρεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας επί 29 μήνες για την ανατροφοδότησή του μέχρι την αποστολή STS-114 και 41 μήνες για την εναλλαγή προσωπικού μέχρι την αποστολή STS-121.

Έκτοτε έγιναν πολλές τεχνικές και οργανωτικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της ενδελεχούς επιθεώρησης του σκάφους καθώς είναι σε τροχιά για τον προσδιορισμό του κατά πόσον καλά λειτουργεί το σύστημα θερμικής προστασίας του σκάφους και της διατήρησης μίας ορισμένης αποστολής διάσωσης, σε περίπτωση που βρεθούν ανεπανόρθωτες βλάβες. Πέρα από την τελευταία αποστολή (STS-125) για την επισκευή του διαστημικού τηλεσκοπίου Χαμπλ, όλες οι μεταγενέστερες αποστολές οδηγούνταν προς τον ΔΔΣ, έτσι ώστε το πλήρωμα να τον χρησιμοποιεί ως ασφαλές μέρος.

Τα μέλη της αποστολής STS-107: (Α → Δ) Ντ. Μπράουν, Ρ. Χάσμπαντ
Λ. Κλαρκ, Κ. Τσάολα, Μ. Άντερσον, Ου. ΜακΚούλ και Ι. Ραμόν.


Η αποστολή STS-107


Η αποστολή STS-107 ήταν η 113η πτήση διαστημικού λεωφορείου του προγράμματος Space Transportation System (STS) της NASA και η 28η πτήση του διαστημικού λεωφορείου Κολούμπια, του παλαιότερου διαστημικού οχήματος του προγράμματος. Η αποστολή απογειώθηκε από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι στις 16 Ιανουαρίου του 2003. Σκοπός της ήταν η πραγματοποίηση περισσότερων από 80 πειραμάτων μικροβαρύτητας, μεταξύ των οποίων η πραγματοποίηση της σειράς πειραμάτων Freestar (Fast Reaction Experiments Enabling Science Technology Applications and Research). Το λεωφορείο, όπως και οι προηγούμενες αποστολές, περιείχε την διπλή μονάδα έρευνας SpaceHab καθώς και την παλέτα του προγράμματος Extended Duration Orbiter (EDO), απαραίτητης για τα πειράματα μικροβαρύτητας.

Το πλήρωμα της αποστολής αποτελούνταν από 7 μέλη. Επικεφαλής της αποστολής ήταν ο σμήναρχος Ρίτσαρντ Ντάγκλας Χάσμπαντ, ο οποίος συμμετείχε για δεύτερη φορά σε αποστολή στο διάστημα, έχοντας λάβει μέρος στην αποστολή STS-96, με το διαστημικό λεωφορείο Ντισκάβερι. Πιλότος της αποστολής ήταν ο 41 ετών Ουίλιαμ Κάμερον ΜακΚούλ, το νεότερο μέλος της αποστολής. Η αποστολή αυτή ήταν η πρώτη πτήση του ΜακΚούλ στο διάστημα. Από τα υπόλοιπα μέλη, εμπειρία σε διαστημικές πτήσεις είχαν η μηχανικός πτήσης Καλπάνα Τσάολα, η πρώτη αστροναύτης ινδικής καταγωγής, η οποία ήταν και το μόνο μέλος του πληρώματος που είχε ταξιδέψει ξανά με το Κολούμπια (στην αποστολή STS-87, έξι χρόνια νωρίτερα) και ο επικεφαλής του επιστημονικού μέρους της αποστολής Μάικλ Άντερσον, ο οποίος είχε λάβει μέρος στην αποστολή STS-89 του διαστημικού λεωφορείου Endeavour. Τα υπόλοιπα μέλη, τα οποία συμμετείχαν για πρώτη φορά σε πτήση στο διάστημα, αποτελούσαν οι σμηναγοί και γιατροί Ντέιβιντ Μπράουν και Λόρελ Κλαρκ, υπεύθυνοι για τα βιολογικά πειράματα, και ο σμήναρχος της Πολεμικής Αεροπορίας του Ισραήλ Ίλαν Ραμόν, ο πρώτος Ισραηλινός αστροναύτης.

Το Κολούμπια κατά την απογείωσή του στις 16 Ιανουαρίου 2003. Το αριστερό αεροδυναμικό εξάρτημα Bipod Foam Ramp, από την αποκόλληση μέρους του οποίου προήλθε το δυστύχημα της 1ης Φεβρουαρίου, διακρίνεται στην Εξωτερική Δεξαμενή (ΕΤ), στο ύψος του ρύγχους του λεωφορείου, στο σημείο σύνδεσης του λεωφορείου με την ΕΤ (τριγωνικό σχήμα, σε ανοιχτόχρωμο πορτοκαλί χρώμα).





Το ατύχημα κατά την απογείωση

Το Κολούμπια κατά την απογείωσή του στις 16 Ιανουαρίου 2003. Το αριστερό αεροδυναμικό εξάρτημα Bipod Foam Ramp, από την αποκόλληση μέρους του οποίου προήλθε το δυστύχημα της 1ης Φεβρουαρίου, διακρίνεται στην Εξωτερική Δεξαμενή (ΕΤ), στο ύψος του ρύγχους του λεωφορείου, στο σημείο σύνδεσης του λεωφορείου με την ΕΤ (τριγωνικό σχήμα, σε ανοιχτόχρωμο πορτοκαλί χρώμα).

Αρχική ημερομηνία για την πραγματοποίηση της αποστολής είχε οριστεί η 11η Ιανουαρίου του 2001. Ωστόσο, η αποστολή αναβλήθηκε δεκαοκτώ φορές, χωρίς όμως αυτό να συνδέεται με την τελική της κατάληξη. Στις 16 Ιανουαρίου του 2003, 82 περίπου δευτερόλεπτα από την απογείωση του Κολούμπια, ένα μεγάλο και δύο μικρότερα κομμάτια αφρού από ένα αεροδυναμικό βοήθημα (Left Bipod Foam Ramp), τοποθετημένο στις ενισχυμένες με ανθρακονήματα προστατευτικές μήτρες γραφίτη (πανελς Reinforced carbon–carbon - RCC) της Εξωτερικής Δεξαμενής (Space Shuttle External Tank – ET), στο σημείο σύνδεσης του λεωφορείου με αυτήν, αποκολλήθηκαν σε υψόμετρο 65.600 ποδών (20 χιλιόμετρα) και ενώ το όχημα κινούνταν με ταχύτητα 2,46 mach. Με βάση τις μετρήσεις, η κατεύθυνση του αέρα κατά την άνοδο, στο ύψος των 32.000 ποδών (57 δευτερόλεπτα), ήταν από την αριστερή πλευρά του οχήματος, σπρώχνοντας το ρύγχος προς τα δεξιά, αυξάνοντας την αεροδυναμική δύναμη στην Εξωτερική Δεξαμενή. Ωστόσο, το αεροδυναμικό φορτίο τόσο στην εξωτερική δεξαμενή όσο και μεταξύ αυτής και του λεωφορείου ήταν εντός των ορίων των τεχνικών προδιαγραφών.

Το μεγαλύτερο κομμάτι (21 με 27 ίντσες μήκος και 12 με 18 ίντσες πλάτος) προσέκρουσε στην κάτω επιφάνεια του αριστερού φτερού του λεωφορείου και, σύμφωνα με την επίσημη έρευνα, προξένησε μια οπή διαμέτρου 15 με 25 εκατοστών, από την οποία εισήλθαν θερμά αέρια στο φτερό κατά τη διάρκεια της επανεισόδου του Κολούμπια στην ατμόσφαιρα.

Παρόμοια ατυχήματα στο ίδιο αεροδυναμικό εξάρτημα είχαν παρατηρηθεί και σε 4 προηγούμενες αποστολές. Η πρώτη φορά ήταν στην αποστολή STS-7 το 1983, ακολούθησε η αποστολή STS-32 του 1990 και η αποστολή STS-50 του 1992. Η τελευταία φορά που είχε παρατηρηθεί το ίδιο ατύχημα στο σύστημα ήταν στην αποστολή STS-112, δύο μόλις αποστολές πριν την STS-107, στο οποίο η αποκόλληση είχε καταγραφεί για πρώτη φορά από κάμερα στην Εξωτερική Δεξαμενή (ET Cam). Αργότερα, μάλιστα, αποκαλύφθηκε πως παρόμοια ατυχήματα είχαν συμβεί σε δύο ακόμα αποστολές (STS-52 και STS-62), χωρίς να γίνουν αντιληπτά. Όλες οι προηγούμενες αποστολές είχαν ολοκληρωθεί κανονικά. Όπως και στην περίπτωση του δυστυχήματος του Τσάλλεντζερ τον Ιανουάριο του 1986, όπου τα προβλήματα διάβρωσης στον δακτύλιο-O (O-ring) που ευθύνεται για την έκρηξή του είχαν παρουσιαστεί σε προηγούμενες αποστολές (με πρώτη την αποστολή STS-2 του Κολούμπια), έτσι και στη συγκεκριμένη περίπτωση η NASA δεν είχε θεωρήσει ως ιδιαίτερα επικίνδυνο το φαινόμενο. Μετά την αποστολή STS-112, οι υπεύθυνοι της NASA ανέφεραν σχετικά με το ζήτημα πως δεν τίθεται κανένα θέμα ασφάλειας, παρά το βαθούλωμα που είχε προκαλέσει η αποκόλληση στη θωράκιση του αριστερού προωθητικού πυραύλου του διαστημικού λεωφορείου «Ατλαντίς».

Το βίντεο της απογείωσης της αποστολής STS-107 μελετήθηκε δύο ώρες μετά από αυτήν, χωρίς να προκύπτει κάτι το ασυνήθιστο. Ωστόσο, σε λεπτομερέστερη ανάλυση του φιλμ την επόμενη ημέρα, έγινε αντιληπτή η αποκόλληση του κομματιού αφρού και η πρόσκρουσή του στο αριστερό φτερό και υπολογίστηκε πως θα μπορούσε να έχει προκαλέσει κάποιο πρόβλημα στη θερμική θωράκιση. Η χαμηλή ανάλυση της κάμερας δεν βοηθούσε στον καθορισμό της θέσης του πιθανού προβλήματος ούτε στο μέγεθος της ζημιάς.

Kατά τη διάρκεια της δεύτερης ημέρας της αποστολής, χωρίς να γίνει αρχικά αντιληπτό από κανέναν, ένα μικρό κομμάτι αποκολλήθηκε από το διαστημικό λεωφορείο, το οποίο πιθανόν να είχε σχέση με το ατύχημα της απογείωσης.

Οι κινήσεις των τεχνικών μετά την αποκόλληση

Όταν το ατύχημα της αποκόλλησης έγινε αντιληπτό από τους τεχνικούς της φωτογραφικής ομάδας εργασίας (Intercenter Photo Working Group), έχοντας επισημάνει την αδυναμία καθορισμού του ακριβούς μεγέθους της ζημιάς που θα μπορούσε να είχε προκληθεί λόγω της χαμηλής ανάλυσης των εικόνων, ο επικεφαλής της ομάδας απέστειλε μια επίσημη αίτηση προς το Υπουργείο Άμυνας για μια νέα, υψηλής ανάλυσης φωτογραφία της περιοχής του αριστερού φτερού από δορυφόρους του Αμερικανικού Στρατού, μεταξύ των προστατευτικών πάνελς RCC 5 έως 9, όπου υπολόγιζαν την περιοχή πρόσκρουσης του κομματιού αφρού. Αυτή ήταν η πρώτη από τις τρεις συνολικά αιτήσεις της ομάδας για τον ίδιο σκοπό, ενώ το Κολούμπια βρισκόταν σε τροχιά. Παράλληλα, ετοίμασαν μια επίσημη αναφορά την οποία απέστειλαν στην Ομάδα Διαχείρησης της αποστολής (Mission Management Team), το Γραφείο Αξιολόγησης (Mission Evaluation Room) και τους μηχανικούς των United Space Alliance και Boeing.

Εικόνα του αφρώδους αεροδυναμικού εξαρτήματος που προκάλεσε την οπή στο αριστερό φτερό του Κολούμπια.

Κατά την πέμπτη ημέρα της αποστολής (21 Ιανουαρίου) συστήθηκε μια ειδική ομάδα αξιολόγησης του συμβάντος (Debris Assessment Team), η οποία κατέληξε στο συμπέρασμα πως θα έπρεπε να υπάρχει άμεσα μια νέα φωτογραφία υψηλής ανάλυσης της περιοχής του φτερού για να υπάρχει καλύτερη ανάλυση των δεδομένων. Η αίτησή τους στα στελέχη του Προγράμματος Διαστημικών Λεωφορείων (Space Shuttle Program) απορροφήθηκε. Τα μέλη της ομάδας αναγκάστηκαν να υπολογίσουν την πιθανή ζημιά με την χρήση του μαθηματικού μοντέλου «Crater», το οποίο είχε σχεδιαστεί για διαφορετικής φύσης ζημιές. Οι μελέτη τους επικεντρώθηκε σε δύο ειδών σενάρια, σε ζημιές στα προστατευτικά πλαίσια RCC και σε ζημιές στα πλακίδια πυριτίου στο κάτω μέρος της επιφάνειας του φτερού, καταλήγοντας στο συμπέρασμα πως κατά την είσοδο του Κολούμπια στην ατμόσφαιρα θα υπήρχε πιθανότατα κάποιου είδους τοπικό θερμικό πρόβλημα, αλλά δεν μπορούσαν να προσδιορίσουν το μέγεθος της ζημιάς στην κατασκευή που θα μπορούσε να προσκληθεί από αυτό. Τα πρώτα συμπεράσματά τους παρουσιάστηκαν στο Γραφείο Αξιολόγησης της αποστολής στις 24 Ιανουαρίου και αυτό με τη σειρά του τα παρουσίασε στην Ομάδα Διαχείρησης, η οποία αποφάσισε πως δεν χρειαζόταν η λήψη νέας φωτογραφίας. Οι συζητήσεις πάνω στο θέμα συνεχίστηκαν, πάντως, και μετά την ολοκλήρωση της εργασίας της ομάδας αξιολόγησης.

Την όγδοη ημέρα της αποστολής, το προσωπικού του εδάφους ενημέρωσε τον κυβερνήτη της αποστολής, Ρ. Χάσμπαντ, για την αποκόλληση του κομματιού κατά τη διάρκεια της απογείωσης και την πρόσκρουσή του στο αριστερό φτερό, επισημαίνοντας πως δεν υπήρχε καμία ανησυχία για τη θερμική θωράκιση του αριστερού φτερού (πάνελς RCC) ή κάποια άλλη βλάβη και πως, καθώς το φαινόμενο είχε παρατηρηθεί και στο παρελθόν, δεν υπήρχε πρόβλημα στην επανείσοδο στην ατμόσφαιρα. Το προσωπικό εδάφους απέστειλε επίσης το βίντεο του ατυχήματος, το οποίο ο Χάσμπαντ έδειξε στο υπόλοιπο πλήρωμα.





Καθ' όλη τη διάρκεια της διαδικασίας αξιολόγησης της ζημιάς, η στάση των στελεχών της NASA, υπό μια «άτυπη δομή διοίκησης και με μια διαδικασία λήψης αποφάσεων που λειτουργούσε έξω από τα πλαίσια του οργανισμού», ήταν επηρεασμένη από την πεποίθηση πως ακόμα και αν ανακάλυπταν κάποια σημαντική ζημιά, ελάχιστα πράγματα θα μπορούσαν να γίνουν για να αποτραπεί μια καταστροφή και πως η μελέτη θα είχε περισσότερη αξία για τις μελλοντικές αποστολές.Επιπλέον, πριν την αποστολή, υπήρχε η πεποίθηση πως τα συστήματα θερμικής προστασίας RCC ήταν πολύ αξιόπιστα. Κατά την επίσημη έρευνα της επιτροπής που ανέλαβε την πραγματογνωμοσύνη για το δυστύχημα, ιδιαίτερη αναφορά γινόταν στις αποφάσεις της Λίντα Χαμ (D/R) (Linda Ham), διοικητικού στελέχους της NASA κατά τη συγκεκριμένη αποστολή, η οποία εκπροσωπούσε αυτή την οπτική τη συγκεκριμένη εποχή.

Εικόνες από ερασιτεχνικά βίντεο παρατηρητών από το έδαφος
που καταγράφουν τη διάλυση του Κολούμπια πάνω από το Τέξας.
Το δυστύχημα

    Οι πληροφορίες της ενότητας βασίζονται στα αποτελέσματα της επιτροπής για την έρευνα του δυστυχήματος της 1ης Φεβρουαρίου 2003, όπως καταγράφονται στην επίσημη έκθεσή της. Οι ώρες που αναγράφονται είναι στην Ανατολική Ζώνη Ώρας (EST).

Την 1η Φεβρουαρίου, έχοντας συμπληρώσει 16 ημέρες στο διάστημα, η STS-107 ετοιμάστηκε για την ολοκλήρωση της αποστολής της και την επιστροφή της στη Γη. Οι σχετικές διαδικασίες για την προετοιμασία της επανεισόδου του Κολούμπια στην ατμόσφαιρα πραγματοποιήθηκαν ομαλά, χωρίς καμία ιδιαίτερη ανησυχία γύρω από το θέμα του αριστερού φτερού. Η προσγείωση είχε προγραμματιστεί για τις 9:16 π.μ. Οι καιρικές συνθήκες ήταν εντός των επιτρεπτών ορίων και όλα τα συστήματα έδειχναν φυσιολογικές μετρήσεις. Η διαδικασία ξεκίνησε στις 2:30 στο Κέντρο Ελέγχου της αποστολής και η άδεια για την έναρξη της επιστροφής δόθηκε στις 8:10. Το Κολούμπια βρισκόταν εκείνη τη στιγμή πάνω από τον Ινδικό Ωκεανό, αναποδογυρισμένο, με το πίσω μέρος του οχήματος προς το έδαφος, σε ύψος 175 μιλίων (282 χλμ) και κινούμενο με ταχύτητα 17.500 μιλίων την ώρα. Οι Χάσμπαντ και ΜακΚούλ στις 8:15 πραγματοποίησαν με επιτυχία τους απαραίτητους ελιγμούς και οδήγησαν το Κολούμπια με κατεύθυνση προς τον Ειρηνικό Ωκεανό.


Στις 8:44:09 το Κολούμπια συνάντησε τα πρώτα διακριτά στρώματα της ατμόσφαιρας. Εκείνη τη στιγμή βρισκόταν πάνω από τον Ειρηνικό Ωκεανό, στα 400 χιλιάδες πόδια. Από τη στιγμή αυτή και για τα επόμενα 6 λεπτά η θερμοκρασία, φυσιολογικά, αυξάνεται σταδιακά στους 2.500 βαθμούς Φαρενάιτ (1.371,1 βαθμούς Κελσίου), καθώς τα μόρια της ατμόσφαιρας συγκρούονται πάνω στο όχημα. Τεσσεράμισι λεπτά αργότερα (8:48:39) ένας από τους αισθητήρες στο άκρο του αριστερού φτερού κατέγραφε μια ασυνήθιστη για τα προηγούμενα δεδομένα του Κολούμπια αύξηση της θερμοκρασίας. Τα δεδομένα ωστόσο δεν μεταδόθηκαν με την τηλεμετρία στο Κέντρο Ελέγχου, ούτε παρουσιάστηκαν στο πλήρωμα, αλλά καταγράφηκαν μόνο από το βοηθητικό σύστημα δεδομένων.

Στις 8:50:53 το Κολούμπια, ταξιδεύοντας με ταχύτητα 24,1 Mach σε υψόμετρο 243 χιλιάδων ποδών, έμπαινε στην 10λεπτη φάση κατά την οποία το όχημα δέχεται τη μέγιστη θερμική καταπόνηση. Στις 8:53:26 το Κολούμπια περνούσε πάνω από τις ακτές της Καλιφόρνια, δυτικά του Σακραμέντο, με ταχύτητα 23 Mach σε υψόμετρο 231,6 χιλιάδες πόδια και με θερμοκρασία κοντά στους 2.800ºF (1.537,8ºC).

Καθώς κινούταν πάνω από την Καλιφόρνια άρχισε να γίνεται ορατό από τους παρατηρητές στο έδαφος ως μια φωτεινή κηλίδα που κινούταν με ταχύτητα στον ουρανό. Στις 8:53:46 οι παρατηρητές στη Γη, υπό τον σκοτεινό ακόμα πρωινό ουρανό, παρατήρησαν τις πρώτες ανωμαλίες, καθώς κομμάτια από το όχημα άρχισαν να αποκολλούνται, προκαλώντας στιγμιαία αύξηση στη φωτεινότητα των καυτών αερίων που περιέκλειαν το όχημα. Τέσσερις παρόμοιες ανωμαλίες παρατηρήθηκαν τα επόμενα 23 δευτερόλεπτα καθώς και μια έκλαμψη δευτερόλεπτα αφότου το Κολούμπια είχε εισέλθει πάνω από την πολιτεία της Νεβάδας, κινούμενο με ταχύτητα 22,5 Mach σε υψόμετρο 227,4 χιλιάδων ποδών, και άλλες 18 τα επόμενα τέσσερα λεπτά, καθώς κινούταν πάνω από τις πολιτείες της Γιούτα, Αριζόνας, Νέου Μεξικό και Τέξας.

Η πρώτη προβληματική ένδειξη στο Κέντρο Ελέγχου έγινε τη στιγμή που το Κολούμπια έμπαινε στον ουρανό της Νεβάδα, όταν ο υπεύθυνος των Συστημάτων Συντήρησης, Μηχανικής και Πληρώματος (Maintenance, Mechanical, and Crew Systems - MMACS) ενημέρωσε πως 4 υδραυλικοί αισθητήρες στο αριστερό φτερό λειτουργούσαν κάτω από την ελάχιστη ικανότητα μετρήσεων.

Στις 8:55:00 η θερμοκρασία στο Κολούμπια είχε φτάσει, φυσιολογικά, στους 3.000ºF (1.648,9ºC). Τρία λεπτά αργότερα, καθώς το Κολούμπια έμπαινε στον εναέριο χώρο του Τέξας από το Νέο Μεξικό, κινούμενο με ταχύτητα 19,5 Mach σε υψόμετρο 209,8 χιλιάδες πόδια, η θερμοκρασία είχε πέσει στους 2.880ºF (1.582,2ºC). Τη στιγμή αυτή αποκολλήθηκε ένα από τα πλακίδια θερμικής προστασίας.

Στις 8:59:15 οι τεχνικοί του MMACS πληροφόρησαν πως έχασαν τις μετρήσεις πίεσης από τα ελαστικά των κύριων τροχών προσγείωσης του αριστερού φτερού. Τότε ζητήθηκε να ενημερωθεί το πλήρωμα πως έλαβαν τη μετάδοση με τις μετρήσεις της πίεσης των ελαστικών και αξιολογούσαν τις ενδείξεις ενώ δεν είχε γίνει αντιληπτή η τελευταία εκπομπή του πληρώματος του λεωφορείου. Στις 8:59:32, ενώ το Κολούμπια πλησίαζε το Ντάλας, μεταδόθηκε η τελευταία απάντηση του κυβερνήτη του πληρώματος Ρ. Χάσμπαντ, η οποία κόπηκε στη μέση: «Roger,...»

Στις 9:00:18 βίντεο από παρατηρητές στη Γη κατέγραφαν το Κολούμπια να βρίσκεται σε αποσύνθεση.





Το Columbia


Πρώτη αποστολή




Πρώτη επιστροφή και προσγείωση






Το πλήρωμα λίγο πριν χαθεί




Συνομιλία πριν την καταστροφή

Η κασέτα, που βρέθηκε στα συντιμμια στο Τέξας,περιέχει τις συζητήσεις ανάμεσα στον κυβερνήτη Ρικ Χάσμπαντ, τον πιλότο Γουίλι Μακούλ και τις γυναίκες - τεχνικούς Λώρελ Κλάρκ και Καλπάνα Τσάολα. Τα υπόλοιπα τρία μέλη του πληρώματος βρίσκονταν σε άλλο τμήμα του σκάφους.

Ο πιλότος του Κολούμπια βάζει τα γάντια του λίγο πριν την καταστροφή

Οι κουβέντες που ανταλλάσσει το πλήρωμα είναι συνηθισμένες, χωρίς ιδιαίτερο ενδιαφέρον, αλλά εάν αναλογιστεί κανείς τι επακολούθησε λίγες στιγμές αργότερα το βίντεο προκαλεί θλίψη.

Η τεχνικός Καλπάνα Τσάουλα λέει στους υπόλοιπους αστροναύτες να βάλουν τα γάντια τους πριν καταστεί ενεργός η γήινη βαρύτητα.

Η άλλη τεχνικός Λώρελ Κλαρκ παίρνει την κάμερα από το σημείο που είναι σταθεροποιημένη και κινηματογραφεί τη συνάδελφο της και την ίδια να χαμογελούν.

Σε κάποια άλλη στιγμή η κάμερα στρέφεται στο παράθυρο και καταγράφει μικρές φωτεινές λάμψεις που προκαλούνται από την πρόσκρουση μορίων πλάσματος στο εμπρόσθιο τμήμα του διαστημοπλοίου.

Ο πιλότος του Κολούμπια, που βρισκόταν στην πρώτη του διαστημική αποστολή, δεν μπορεί να κρύψει την έκπληξή του και αναφωνεί:

«Αυτό είναι εκπληκτικό [θέαμα]… είναι πραγματικά θεσπέσιο…το χρώμα γύρω από τη μύτη [του σκάφους] είναι λαμπερό πορτοκαλί.

Ο κυβερνήτης, που εκτελούσε τη δεύτερη παρόμοια αποστολή στην καριέρα του, περιγράφει τη θέα στα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος.

«Μοιάζει με υψικάμινο» λέει και προσθέτει αστειευόμενος «Σίγουρα δεν θα θέλατε να βρεθείτε εκεί έξω τώρα».

Και η τεχνικός Λώρελ Κλαρκ του απαντά επίσης αστειευόμενη και λέει στον κυβερνήτη:

«Τι εννοείς, όπως κάναμε πριν από λίγο που βγήκαμε για βόλτα ;» προκαλώντας γενική θυμηδία.

Βέβαια κανείς από το πλήρωμα δεν μπορούσε να προβλέψει ότι σε λίγα λεπτά το σκάφος θα μετατρεπόταν σε ολοκαύτωμα....



Η NASA δίνει λεπτομέρειες



Τα συντρίμια






Δείτε το ντοκιμαντερ του National Geografic με αφήγηση και υπότιτλους στα ελληνικά
για το τί πραγματικά συνέβη και κυρίως τις μελέτες που έγιναν για να αποδειχθεί η αιτία της καταστροφής.


Columbia από polynikos12



Πηγές, Wikipedia,National Geographic,NASA, BBC